Ngay từ những năm cuối của thế kỷ 20, tình hình kinh tế cả nước nói chung và của tỉnh Nghệ An nói riêng còn gặp nhiều khó khăn do diễn biến phức tạp của tình hình kinh tế, chính trị thế giới. Tỉnh ủy, UBND tỉnh Nghệ An quyết tâm xây dựng quê hương sớm thoát nghèo thông qua việc phát triển toàn diện nền kinh tế, trong đó chú trọng phát triển ngành công nghiệp. Trước tình hình đó, ngày 7-10-1995 Công ty xi măng Nghệ An  nay là Công ty cổ phần xi măng Hoàng Mai được thành lập. Hiện công ty là doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ cổ phần và là đơn vị thành viên của Tổng công ty Công nghiệp Xi măng Việt Nam. Tổng mức đầu tư ban đầu là 231,62 triệu USD, sản xuất theo phương pháp khô, lò quay với công suất 4000 tấn clinker /ngày tương đương 1,4 triệu tấn xi măng/năm.

Sự ra đời của Công ty  tại huyện Quỳnh Lưu (Bắc Nghệ An) cũng xuất phát từ việc xác định phát huy tiềm năng sẵn có của tỉnh. Bắc Nghệ An là khu vực có nguồn tài nguyên phong phú như đá sét, đá vôi với trữ  lượng lớn, phân bố trên diện tích không rộng, giao thông đường sắt, đường bộ thuận lợi, gần 2 cảng biển Nghi Sơn và Cửa Lò.

Phát huy lợi thế tự nhiên, vận dụng tối đa sức sáng tạo, nỗ lực của lao động toàn công ty, qua 15 năm xây dựng và phát triển, Công ty đã đạt nhiều thành tựu, có những bước phát triển bền vững cùng với sự phát triển vượt bậc của ngành công nghiệp xi măng, một ngành công nghiệp đóng vai trò quan trọng trong sự nghiệp CNH -HĐH đất nước. Sản phẩm  xi măng mang thương hiệu Vicem Hoàng Mai đã thực sự được định vị trong tâm trí người tiêu dùng trên khắp mọi miền đất nước, các khách hàng, đối tác trong và ngoài nước, và đặc biệt là nhân dân các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh.

Ngày 6/3/2002 mẻ Clinker đầu tiên đã ra đời, đánh dấu một chặng đường mới trên con đường phát triển của Nhà máy xi măng Hoàng Mai, những bao xi măng nhãn hiệu Con chim Lạc Việt được xuất xưởng đến các công trình xây dựng trên khắp cả nước.

Sản phẩm xi măng Hoàng Mai ra đời vào những năm đầu của thế kỷ 21, tình hình kinh tế nước ta có những khởi sắc với nhịp độ tăng trưởng cao, nhu cầu tiêu dùng xi măng ngày một tăng, đó là thuận lợi rất cơ bản để ngành xi măng phát triển tăng tốc. Tuy nhiên với đặc thù là dự án có nguồn vốn đầu tư vay 100%, trong đó vay nước ngoài lên đến 80%. Sự trượt giá của đồng tiền Việt so với đồng Euro làm cho xi măng Hoàng Mai gặp nhiều trở ngại ngay trong giai đoạn đầu tư và giai đoạn bước vào sản xuất kinh doanh. Với một cơ cấu tài chính như vậy thì chi phí khấu hao và chi phí lãi vay lớn, khả năng cạnh tranh thấp, giá thành sản phẩm sẽ bị đẩy lên cao đồng nghĩa với việc xi măng Hoàng Mai sẽ gặp nhiều khó khăn trở ngại.

Trước tình hình đó, Tổng công ty xi măng Việt Nam đã điều động các chuyên gia của Tổng công ty và các đơn vị thành viên vào hỗ trợ Công ty, cùng với sự nỗ lực cố gắng của CB CNLĐ Công ty xi măng Hoàng Mai, đặc biệt là sự hỗ trợ, giúp đỡ của Tổng công ty xi măng Việt Nam thông qua hình thức tiêu thụ sản phẩm (Tiêu thụ clinker hạtT, clinker bột, xi măng Lixăng, điều tiết thị trường nội bộ ) và cho vay không lãi suất từ quỹ tập trung của Tổng công ty... Bên cạnh đó, việc tìm hướng đi mới cho kinh doanh là vấn đề mà tập thể lãnh đạo Công ty luôn tìm tòi, suy nghĩ  để xây dựng chiến lược phát triển thị trường hiệu quả và Xi măng Hoàng Mai là đơn vị đầu tiên của Tổng công ty xi măng Việt Nam ở phía Bắc áp dụng dịch vụ bán hàng thông qua hệ thống nhà phân phối chính, đã tận dụng được năng lực của xã hội trong tiêu thụ sản phẩm, xác lập lợi ích hài hòa giữa nhà sản xuất và nhà phân phối. Đây là yếu tố quan trọng quyết định sự tăng trưởng bền vững về sản lượng tiêu thụ xi măng của Công ty, là một bước ngoặt quan trọng, tạo tiền đề cho Công ty xi măng Hoàng Mai thực hiện tốt nhiệm vụ trong hoạt động kinh tế. Hiện nay, Công ty có 33 nhà phân phối chính trên toàn quốc, trong đó có 3 nhà phân phối thuộc các dự án và hơn 1800 đại lý bán hàng trên khắp cả nước.

Mặc dù gặp nhiều khó khăn nhưng tập thể CB CNLĐ Công ty luôn xác định xây dựng thương hiệu là nhiệm vụ hàng đầu, trong đó quan trọng nhất là uy tín chất lượng sản phẩm. Chính vì vậy, những năm qua Công ty được Tổng công ty xi măng Việt Nam đánh giá là đơn vị có chất lượng Clinker tốt, tỷ lệ pha phụ gia cao, chất lượng xi măng Hoàng Mai cũng được tăng lên đáng kể.  Bảo đảm chất lượng dịch vụ tốt và giá cả cạnh tranh, sản phẩm mang thương hiệu Xi măng Hoàng Mai ngày càng được người tiêu dùng tín nhiệm, đánh giá cao. Sản phẩm xi măng Hoàng Mai không những tham gia xây dựng các công trình ở khu dân cư mà còn được đưa vào xây dựng nhiều công trình trọng điểm quốc gia khắp cả nước như: cầu Vĩnh Tuy (Hà Nội), thủy điện Bản Vẽ (Nghệ An), thủy điện Hương Sơn (Hà Tĩnh), Trung tâm hội nghị Quốc gia (Hà Nội), dự án thủy lợi - thủy điện Cửa Đạt (Thanh Hóa), thủy điện Buôn Kơup (Đắc Lắc)...

Sản lượng tiêu thụ xi măng của Công ty năm sau luôn cao hơn năm trước, trong đó sản lượng tiêu thụ ở những địa bàn có hiệu quả đạt mức tăng trưởng cao. Liên tục trong 5 năm 2005-2010, sản lượng tiêu thụ Xi măng Vicem Hoàng mai có tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm là 25%, cao hơn rất nhiều so với mức tăng bình quân nhu cầu xi măng của toàn xã hội. Kết quả sản xuất kinh doanh 2008 và 2009 của Công ty rất ấn tượng. Cụ thể, năm 2008, Công ty đã tiêu thụ hơn 1, 5 triệu tấn sản phẩm, đạt doanh thu 1.087 tỷ đồng, lợi nhuận đạt 93 tỷ đồng; năm 2009, tổng sản lượng tiêu thụ đạt 1, 74 triệu tấn, tăng 25% so với năm 2008; doanh thu đạt 1.380 tỷ đồng, tăng 36% so với năm 2008. Năm 2010, Công ty đã đạt ra mục tiêu sản xuất và tiêu thụ 1, 75 triệu tấn, doanh thu 1.514 tỷ đồng, lợi nhuận 154 tỷ đồng và nộp ngân sách Nhà nước 70 tỷ đồng.

Năm 2004, Công ty đã được Trung tâm chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn thuộc Tổng cục tiêu chuẩn đo lường chất lượng cấp Giấy chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn ISO 9001: 2000 và ISO 14001: 1996. Sản phẩm của Công ty đạt nhiều huy chương vàng tại  các hội chợ triển lãm tổ chức trong nước và nước ngoài như: giải thưởng Sao vàng đất Việt, giải thưởng Chất lượng Việt Nam, giải thưởng Hàng Việt Nam chất lượng cao do người tiêu dùng bình chọn, Cúp vàng vì sự phát triển cộng đồng, Cúp vàng Vì sự nghiệp bảo vệ môi trường, Cúp vàng Doanh nghiệp tiêu biểu Việt Nam, Chứng nhận Top Ten ngành hàng thương hiệu Việt hội nhập WTO 2009 và Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. Đặc biệt , năm 2010 là năm đánh dấu mốc son 15 năm hình thành và phát triển, đây cũng chính là thời điểm Công ty vinh dự đón nhận Huân chương lao động hạng 3 do Nhà nước trao tặng.

  Song song với nhiệm vụ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, Công ty luôn luôn chú trọng, quan tâm đến hoạt động nghiên cứu khoa học, triển khai và ứng dụng các thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến vào thực tiễn sản xuất kinh doanh. Các phong trào thi đua phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật thường xuyên phát động với mục tiêu nâng cao năng suất thiết bị, giảm tối đa chi phí sản xuất và lưu thông phân phối, giảm giá thành sản phẩm, tăng doanh thu, tăng lợi nhuận. Cùng với sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Tổng công ty và lãnh đạo Công ty, sự hỗ trợ, động viên kịp thời của các đơn vị, tổ chức đoàn thể nên hàng năm có hàng chục đề tài sáng kiến được áp dụng và kèm theo là làm lợi hàng chục tỷ đồng, điều đó cũng đã được Tổng Liên đoàn Lao động Việt nam đánh giá cao và trao tặng bằng Lao động sáng tạo cho các cá nhân. Đặc biệt, được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Tổng công ty xi măng Việt Nam, Công ty đã triển khai đầu tư thành công dự án nâng công suất lò nung 10% là một minh chứng cho việc dám nghĩ, dám làm trong việc ứng dụng các tiến bộ khoa học, công nghệ tiên tiến. Nhờ áp dụng các sáng kiến, cải tiến nêu trên mà sản lượng sản xuất được nâng lên, tiêu hao nguyên nhiên vật liệu để sản xuất Clinker và xi măng của Công ty thuộc hàng thấp nhất trong các Công ty sản xuất xi măng thuộc Tổng công ty xi măng Việt Nam..

Kết quả, từ ngày chính thức đi vào sản xuất đến nay, Công ty đã cho ra lò hơn 10 triệu tấn Clinker, cung cấp gần 12 triệu tấn Xi măng phục vụ xây dựng, doanh thu trên 7 nghìn tỷ đồng và nộp ngân sách nhà nước hơn 400 tỷ đồng.

Sự ra đời và phát triển bằng những nỗ lực không ngừng của Công ty CP xi măng Hoàng Mai đã góp phần đáng kể vào sự phát triển của ngành công nghiệp xi măng nói riêng và kinh tế đất nước nói chung. Không những đáp ứng yêu cầu cung cấp xi măng cho công cuộc CNH -HĐH đất nước mà còn tạo điều kiện thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội khu công nghiệp Nam Thanh  Bắc Nghệ và các khu công nghiệp, các khu đô thị khác. Bằng những thành quả đạt được trong suốt chặng đường 15 năm qua, Công ty cổ phần xi măng Hoàng Mai đã vinh dự được Đảng, Nhà nước, các Bộ Ngành, các tỉnh ghi nhận và tặng nhiều phần thưởng cao quý, đặc biệt thương hiệu xi măng Vicem Hoàng Mai đã có chỗ đứng quan trọng trong quyết định tiêu dùng, giao thương của các khách hàng, đối tác trong và ngoài nước./.